Partiler!

Siyasi partiler hiçbir zaman gerçekten ezilen kitleleri temsil etmezler ama onların üzerinde yükselirler. Seçimler, hiçbir zaman toplumun gerçek iradesini ortaya koymazlar ama bir anlamda toplumun eğilimlerinin bir anketi işlevini de görürler. Bu bakımdan siyasi partilere ve seçimlere ilgisiz kalmak doğru olmaz. Elbette temeldeki işlevlerini açıklamaktan bir an bile vazgeçmeksizin.
Bugün Türkiye’deki belli başlı siyasi partiler neyi temsil etmekte, hangi eğilimleri yansıtmaktadırlar?

AKP: Sermaye sınıfının yeni yükselen kesiminin temsilcisidir. Hem sermaye gücünü hem de iktidar gücünü yoğunlaştırarak büyük bir güç biriktirmiştir. Bu güç birikimi, ister istemez rejimi de kendi istekleri doğrultusunda yeniden düzenleme hevesini gündeme getirmiştir. Bu, elbette bu sermaye kesiminin ve onun iktidar temsilcisi kişinin tekeline ve diktatörlüğüne dayanan bir rejim olacaktır. AKP, bazı liberal unsurlar tersini iddia etmeye devam etseler de, Ermeni meselesinde vb. artık tamamen Türk devlet geleneği üzerine oturmuştur ve faşizme benzer bir rejim özleminin temsilcisi olarak görülebilir.

CHP: AKP’nin temsil ettiği sermaye kesimlerinin karşısındaki geleneksel sermayeyi ve aynı zamanda yeni rejim özlemleri karşısında eski rejimi temsil eden partidir. Geleneksel sermayeye ve dolayısıyla uluslararası kapitalizme bağlı olduğundan neo-liberal politikaların da yılmaz savunucusu konumundadır. Bu parti, “ana muhalefet” partisi olarak ister istemez, AKP diktatörlüğünden büyük rahatsızlık duyan halk kesimlerini, Alevi kitlelerini, seküler orta sınıf kesimlerini, solun bir kısmını bünyesine çekebilmiş ve desteğini kazanmıştır. Son zamanlarda ulusalcı tabandan bir miktar kan kaybettiği söylenebilir.

MHP: Klasik aşırı sağ-milliyetçi eğilimleriyle Anadolu sağcılığının oy tabanını AKP ile bölüşen MHP, bütün stratejisini AKP’nin Anadolu’da oy kaybetmesi üzerine kurmuştur. AKP’nin Kürtlerle “barış süreci”ni yürütmesine muhalefet etmeyi temel siyaseti olarak belirlemiştir. Klasik ırkçı ve faşist söylemlerinden vazgeçmemekle birlikte merkez-sağ seçmene cazip gelebilecek “ılımlı-modernist” bir görüntüyü de ihmal etmemeye çalışmaktadır.

HDP: Kürt ulusal hareketinin partisidir. İçinde Türk solunun ağırlıklı olarak liberal kesimlerinden de bileşenler vardır. Kobane direnişinden beri solun daha radikal kesimlerinden ve hatta anarşistlerden bile destek bulmaya başlamıştır. HDP’nin barajı geçmesi son derece kritik bir konu olduğundan seçim yaklaştıkça neredeyse bütün solun desteğini alacakmış gibi bir görünüm vermektedir. HDP, Kürt sorununun ve “barış süreci”nin yanı sıra, solun ve anarşistlerin yıllardır gündeminde olan doğanın savunulması, LGBT, vicdani red gibi konularda duyarlılık göstermekte, dolayısıyla bu kesimlerde sempati toplamaktadır. Bununla birlikte, HDP’nin AKP’ye ve dincilere yakın, Barzanici denebilecek bir damarı ve kesimi de vardır ve İmralı’dan da destek alan bu kesimin parti içindeki ağırlığı küçümsenemez. HDP’nin içindeki bu kesimin küçümsenemeyecek bir ağırlıkta olması, barajı geçmesi için HDP’ye destek ve oy vermeyi düşünen devrimci ve seküler kesimlerde önemli bir endişe, tereddüt ve gelgitlere yol açmaktadır. Keza, HDP içindeki sol-liberallerin varlığı ve etkisi de bu kesimlerde kaygılara yol açmaktadır.

VP: Türkiye’nin nasyonal-sosyalist partisidir. Temelde Stalinist olan bu parti, bugün MHP’yi bile yaya bırakan en ırkçı, en savaş yanlısı (örneğin Kuşadası’nda, Ege’deki adaları Yunanistan’dan geri almayı hedefleyen mitingler yapmaktadır), en ordu yanlısı politikaların savunucusudur. Kürtlere karşı tutumda da aynı şekilde nasyonal-sosyalist ve Kürt düşmanı aşırı sağcı bir çizgide seyretmektedir. Ermeni meselesinde ve “paralel örgüte” karşı mücadelede AKP ile ittifak halindedir. CHP’den süreç içinde kopan bazı ulusalcı unsurları bünyesinde toplayabileceği, genelde de ulusalcı kesimin desteğini alacağı tahmin edilebilir.

Bu eğilimleri temsil eden partilerin alacağı oy oranları, toplum kesimlerinin halihazır yönelimleri konusunda bir fikir verebilecektir.

Gün Zileli
27 Nisan 2015
www.gunzileli.com
gunzileli@hotmail.com

  • Soru sor

  • YAZI DETAYLARI