Alexandros Panagulis (1939-1976)

Babası Yunan ordusunda subaydı. Teknik Üniversite’de okudu ve elektrik mühendisi oldu. Gençlik yıllarında Papaendru taraftarı Hellenik Demokratik Gençlik örgütünün üyesiydi.
1967 yılında iktidara gelen Albaylar Cuntası’na karşı aktif bir şekilde mücadele etti. Askerden kaçıp “Ulusal Direniş” hareketini kurdu. 13 Ağustos 1968’de, cunta lideri Papadopulos’a karşı suikast teşebbüsünden dolayı tutuklandı. Tutuklandıktan sonraki şu sözleri ünlüdür: “Ben bir insanı öldürmek istemedim. Öldürmek istediğim bir tirandı.” Ağır işkenceye uğradı. Aynı yıl yargılandı ve ölüm cezasına çarptırıldı. Fakat uluslararası baskı nedeniyle cunta ölüm cezasını müebbet hapse çevirdi ve Panagulis’i Bogiati askeri Hapishanesinde tuttu. 1969 yılı ortasında hapisten kaçtı, fakat yeniden yakalandı. Aynı hapishanede bu sefer, üç yıla yakın bir süre tabutluk gibi bir hücrede tutuldu. Defalarca kaçmaya teşebbüs etti, fakat başarısız oldu.
Cunta’ya af talebinde bulunmayı reddetti. Rejimi liberalleştirmeye çalışan Cunta, 1973 Ağustos’unda tüm politik mahkûmlar için genel af ilan etti. Panagulis, Cunta’ya karşı mücadeleye devam etmek üzere, İtalya’nın Floransa şehrine, sevgilisi, gazeteci Oriana Fallaci’nin yanına gitti. Fallaci, Panagulis’in ölümünden sonra, Türkçeye Bir insan adıyla çevrilen biyografisini kaleme aldı.
Cunta’nın devrilmesinden sonra, 1974 yılında Merkez Partisi’nden milletvekili seçildi. Parlamentodayken, birçok tanınmış politikacının Cunta’yla gizlice işbirliği yaptığını açıkladı. Sonunda parti liderliğiyle çatışmasından dolayı partisinden istifa etti. O zamanki Savunma Bakanı Evangelos Averoff’un gizli bir Cunta işbirlikçisi olduğu noktası üzerinde ısrarla durdu. Bu açıklamalarından dolayı ölüm tehditleri aldığını açıkladı.
1 Mayıs 1976 günü, hayli kuşkulu bir trafik kazasında, 37 yaşında hayatını kaybetti. Bu kaza olmasaydı, iki gün sonra Cunta’nın Askeri Polis Örgütü (EAT-ESA) ilgili bir takım belgeleri açıklayacaktı. Panagulis’teki bu dosya ve belgeler bir daha asla su yüzüne çıkmadı. (İngilizce Wikipedia’dan kısaltılarak çevrilmiştir.)
Oriana Fallaci, kitabında, Panagulis’in, Cunta’nın devrilmesinden sonra yargılanan işkencecilerini teşhis etmeyi, aleyhlerinde ifade vermeyi ve suçlamayı reddettiğini anlatır.

Gün Zileli
7 Ocak 2011
www.gunzileli.com
gunzileli@hotmail.com

  • Soru sor

  • YAZI DETAYLARI